Methanol – CH3OH là gì, có tính chất vật lý, hóa học như thế nào và các cách thức điều chế hóa chất Methanol ra sao? Với những ứng dụng nổi bật trong ngành công nghiệp thì Methanol có gya hại với môi trường hay với con người hay không? Hãy cùng Stromann khám phá những tính năng của hóa chất Methanol.

I. Methanol

Methanol còn có các tên gọi khác như gọi là ancol metylic, cồn gỗ, hay rượu mạnh gỗ. Đây là một hợp chất hóa học với công thức hóa học của methanol là CH3OH hay CH4O (thường viết tắt MeOH), là một chất cồn, có dạng là một chất lỏng nhẹ, dễ bay hơi, không màu, dễ cháy, và có độc tính, có mùi rất giống với mùi của ethanol nhưng nhẹ hơn.

Hóa chất Methanol là đại điện đơn giản nhất của dãy đồng đẳng ancol no.

Khối lượng riêng: 0,7918 g cm-3

1. Tính chất vật lý của Methanol

  • Màu sắc: Không màu, trong suốt.
  • Có mùi đặc trưng.
  • Rất nhẹ và dễ bay hơi.
  • Tỷ trọng (so với nước) : 0,799 ÷ 0,8
  • Tan vô hạn trong nước.
  • Rất dễ cháy, khi cháy có ngọn lửa màu xanh và không có khói.

2. Tính chất hóa học của Methanol

  • CH3OH oxy hóa hoàn toàn sẽ tạo thành khí cacbonic và nước, oxy hóa không hoàn toàn sẽ tạo thành andehit formic

2 CH3OH + 3 O2 → 2 CO2 + 4 H2O

II. ĐIỀU CHẾ CHẤT METHANOL

Methanol là hóa chất lỏng và là nguồn năng lượng bắt nguồn từ khí thiên nhiên, than, chất thải sinh học, và CO2.

Methanol là sản phẩm phụ của quá trình chưng cất rượu và là chất lỏng đầu tiên ngưng tụ khi rượu được nấu theo cách chưng cất truyền thống.

Sau đây là 2 phương trình điều chế methanol

  • CH4 + O2 –Cu(200C,100atm)–> CH3OH
  • CO + H2 –(xt.p.t0)–> CH3OH

III. CÔNG DỤNG CỦA METHANOL

Methanol là một chất độc nhưng vẫn được con người sử dụng phổ biến bởi những công dụng và ưu điểm vượt trội mà nó đem lại giải quyết được các vấn đề trong sản xuất, chi phí và thời gian.

  • Dung môi Methanol được sử dụng phổ biến trong phòng thí nghiệm, đặc biệt dùng để chạy sắc ký lỏng, nâng cap HPLC, chạy phổ UV-VIS.
  • Là nhiên liệu cho ngành giao thông vận tải, tạo metyl tert- butyl ete để pha vào làm tăng tỉ số octan thay cho tetraetyl chì – chất gây ô nhiễm cho môi trường.
  • Trong công nghiệp, Methanol được sử dụng để xử lý nước thải,
  • Dùng để sản xuất diesel sinh học thông qua phản ứng xuyên este hóa

Bên cạnh đó là nhiều công dụng khác nữa như: làm chất chống đông lạnh, làm dung môi trong nước rửa kính xe, chất tẩy rửa sơn, mực in máy photo,…

Tùy có tác động độc hại đến sức khỏe con người, do mang độc tính mạng nhưng methanol vẫn được sử dụng nhiều trong cách ngành công nghiệp hóa chất do những đặc tính hữu ích của nó:

  •  Có thể sử dụng Methanol thay thế xăng do độ bay hơi thấp hơn xăng, tỷ lệ số phát nhiệt thấp, cháy chậm hơn xăng, sử dụng an toàn cho môi trường.
  • Methanol còn được sử dụng như một loại dung môi phổ biến sử dụng trong phòng thí nghiệm, đặc biệt dùng để chạy sắc ký lỏng, nâng cap HPLC, chaỵ phổ UV-VIS.
  • Methanol công nghiệp còn được sử dụng trong xử lý nước thải sinh hoạt, nước thải công nghiệp.
  • Ứng dụng làm pin nhiên liệu cung cấp hydrogen
  • Dùng để sản xuất diesel sinh học thông qua phản ứng xuyên este hóa
  • Bên cạnh đó là nhiều công dụng khác nữa như: làm chất chống đông lạnh, làm dung môi trong nước rửa kính xe, chất tẩy rửa sơn, mực in máy photo,…

IV. ĐỘC TÍNH CỦA METHANOL

  • ĐỘC TÍNH CỦA METHANOL
  • Bản thân của Methanol không mang nhiều độc tính. Tuy nhiên, methanol khi đưa vào cơ thể chúng ta sẽ chuyển hóa methanol thành formaldehyde và tiếp đến là formic acid Nó sẽ phá vỡ chức năng tế bào, làm ngưng trệ khả năng chuyển hóa năng lượng, khiến năng lượng bị tích tụ mà không thể giải phóng, để rồi các tế bào nổ tung.
  • 10mL trộn vào đồ uống là đủ để gây ra mù vĩnh viễn, 30mL (1 ngụm) có thể gây chết người.
  • Cồn dùng trong phòng thí nghiệm là cồn công nghiệp có chứa nhiều methanol. Tuyệt đối không được uống cồn công nghiệp hoặc dùng cồn công nghiệp thay rượu uống.
  • Khi uống vào, methanol gây tổn thương não, dây thần kinh thị giác, hoại tử não, tổn thương nội tạng. Bình thường ở ngưỡng 20 mg/dl đã đe doạ tổn thương thần kinh

V. LƯU Ý KHI SỬ DỤNG METHANOL

  • Tránh trực tiếp tiếp xúc cồn công nghiệp với các bộ phận trên cơ thể.
  • Khi tiếp xúc với hơi cồn công nghiệp phải đeo khẩu trang phù hợp.
  • Không được pha loãng với nước dùng làm rượu để uống.
  • Khi dính cồn công nghiệp vào mắt phải rửa ngay bằng nước sạch. Khi nuốt phải loại hóa chất này không cố gây nôn, uống ngay nước lọc và đưa đến cơ sở y tế gần nhất.
  • Bảo quản nơi thoáng mát, tránh xa các nguồn nhiệt.
  • Khi xảy ra sự cố cháy dùng bột, hóa chất khô, bọt CO2, phun sương mù. TUYỆT ĐỐI KHÔNG DÙNG NƯỚC CHỮA CHÁY

Trên đây là những kiến thức cơ bản về Methanol, một trong số những hóa chất được sử dụng nhiều trong đời sống. Để tham khảo thêm nhiều loại háo chất khác: Click here

Phân biệt giữa Ethanol với Methanol: Click here